کد خبر:۶۲۳۴
تاریخ انتشار: ۲۰ بهمن ۱۳۹۰ - ۱۲:۳۸
تعداد بازدید: 2731
print نسخه چاپی
send ارسال به دوستان
saveذخیره
سياست هاي اقتصادي اخير ۱۰۰تن طلامعادل 7900ميليارد تومان نقدينگي را درخانه ها محبوس کرد
کارشناسان اجتماعي عنوان مي کنند که ايراني ها دومين مصرف کننده طلا بعد از مردم هند در قاره آسيا هستند و اين واقعيت حکايت
«مردم ۱۰۰تن طلا را در منازل خود ذخيره کرده اند»! اين خبر چند روز قبل به نقل از رئيس اتحاديه کشوري طلا و جواهر کشور روي خروجي خبرگزاري مهر قرار گرفت و سوژه اي شد براي پي گيري. آيا مي دانيد ارزش اين حجم طلا به نرخ روز گذشته معادل 7 هزار و 900 ميليارد تومان است.
کارشناسان اجتماعي عنوان مي کنند که ايراني ها دومين مصرف کننده طلا بعد از مردم هند در قاره آسيا هستند و اين واقعيت حکايت از آن دارد که ميزان قابل توجهي طلا در دست مردم موجود است با اين حال در سال جاري قيمت طلا و سکه افزايش غيرقابل تصوري داشته و همين عامل سبب شده است برخي از افراد تمايل بيشتري به خريد سکه و طلا نشان داده و حجم زيادي از نقدينگي و سرمايه هاي خود را به سمت بازار طلا و سکه سوق دهند و مسکوکات را به سرمايه اي راکد تبديل کنند.
در اين شرايط اين سوال مطرح مي شود که اگر ميزان طلاي موجود در دست مردم به ويژه خانم ها وارد مراحل سرمايه گذاري و توليد کشور شود چه تاثيري مي تواند بر اقتصاد کشور داشته باشد؟

ريشه در تاريخ و فرهنگ
عليزاده محقق و جامعه شناس در اين باره به ما مي گويد: علاقه به فلزات گران بها به ويژه طلا و سکه در ميان ايراني ها ريشه تاريخي دارد. زنان ايراني، علاقه زيادي به خريد و نگهداري زيورآلات گران بها، سکه و طلا دارند، در بسياري خانواده هاي ايراني حتي با سطح زندگي متوسط نيز تمايل به خريد طلا مشاهده مي شود.
وي مي افزايد: علاوه بر اين که بيشتر مردم ترجيح مي دهند، سرمايه خود را به شکل طلا و سکه پس انداز کنند و آن را نوعي پشتوانه اقتصادي مي دانند اما در بين برخي زنان چشم و هم چشمي يکي از مهم ترين دلايلي است که آن ها را به خريد طلا تشويق مي کند به طوري که به مناسبت هاي متفاوت اقدام به خريدهاي سنگين طلا براي پيشي گرفتن از زنان فاميل و آشنايان مي کنند.
اين جامعه شناس يادآور مي شود: برخي زنان از گذشته طلا را وسيله اي براي ارتقاي جايگاه و منزلت اجتماعي خود به کار مي بردند و به باور خود از اين طريق رتبه و مقام بالاتري در اجتماع نسبت به ديگران براي شناخته شدن کسب مي کردند اما با گذر زمان و افزايش ميزان تحصيلات و اشتغال زنان اين مسئله کم رنگ تر شده است.
وي اظهار مي دارد: فرهنگ پس انداز کردن طلا و سکه فرهنگي حاکم در ميان خانواده هاي ايراني به ويژه زنان است در حالي که در کشورهاي پيشرفته جهان فرهنگي منسوخ به شمار مي رود و طبق منطق و فلسفه اقتصادي دنيا، تبديل کردن سرمايه پول کشور به طلا و نگهداري آن در خانه ها و گاو صندوق ها و استفاده صرفا تزئيني از آن امري نادرست است.
مسلمي کارشناس ارشد مسائل اجتماعي، ايرانيان را دومين مصرف کننده طلا بعد از مردم هند در قاره آسيا مي داند و به ما مي گويد: علاقه به طلا و فلزات گران بها از ديرباز در بين ما ايراني ها رواج داشته و اکنون مردم ايران به عنوان دومين مصرف کننده طلا در قاره آسيا شناخته شده اند و کمتر خانواده اي را مي توان ديد که با سطح زندگي متوسط قطعه اي طلا و سکه در منزل نداشته باشد.
وي مي افزايد: بسياري از مردم ترجيح مي دهند سرمايه خود را به شکل سکه و طلا پس انداز کنند و بسياري از خانم ها از طلاجات خود به عنوان پشتوانه اقتصادي ياد مي کنند.
اين کارشناس مسائل اجتماعي به يکي از مهم ترين دلايل گرايش زنان به خريد طلا و سکه اشاره مي کند و مي گويد: ضعف نظام تامين اجتماعي در کشور با پس انداز طلا و سکه در بين زنان خانه دار که پشتوانه مالي محکم و قوي ندارند مرتبط است هم چنان که يک خانم اروپايي نياز به پس انداز طلا و سکه ندارد، زيرا هنگام بيماري، بيمه است و نظام تامين اجتماعي او را به نظام درماني کشور متصل مي کند اما در ايران يک خانم و يا هر فرد حتي اگر بيمه هم باشد به دليل نقص کارکرد بيمه ها و تامين اجتماعي بايد براي روز مبادا پس انداز داشته باشد و چه پس اندازي بهتر از سکه و طلاست.
وي يادآور مي شود: بنابراين نظام اجتماعي بايد ابتدا براي فراهم کردن شرايط سرمايه گذاري مطلوب و جمع آوري سرمايه هاي خرد و اندک تلاش کند تا مردم تمايل پيدا کنند سرمايه هاي خود را به جاي خريد طلا و سکه در آن جا پس انداز کنند.

کاهش ارزش پول
دکتر خطيب اقتصاددان و مدرس دانشگاه درباره ميزان طلايي که در دست مردم است به خراسان مي گويد: اگر مردم به دنبال خريد طلا و سکه باشند و آن را در منازل نگهداري کنند در واقع سوق نقدينگي به اين سو است که اين مسئله مي تواند خطرات زيان باري را متوجه دارندگان اين فلزگران بها کند زيرا طلا به ويژه سکه کالايي بي نام و نشان است و مي تواند به سرقت رود.
وي مي افزايد: يکي از مواردي که موجب شده نقدينگي و سپرده مردم به سمت خريد طلا و سکه سوق پيدا کند افزايش نرخ تورم است که باعث مي شود پول ملي ارزش خود را از دست دهد و اين تمايل نشان مي دهد نرخ سود سپرده ها جذابيتي براي مردم ندارد در حالي که سپرده گذاري در بانک ها از اهميت بالايي برخوردار است.
دکتر خطيب يادآور مي شود: هنگامي که نرخ تورم افزايش پيدا مي کند به تبع آن قدرت خريد مردم کاهش مي يابد و آن ها سعي مي کنند که دارايي هاي خود را به شيوه اي حفظ کنند تا اين دارايي بتواند ارزش خود را از دست ندهد. افراد نسبت به شرايط و درآمد و ميزان دارايي موجودشان اقدام به خريد کالاها و محصولات باارزش نظير طلا و سکه، زمين، خانه و... مي کنند تا از اين طريق ارزش موجودي خود را حفظ کنند.
دکتر خورشيدي عضو هيئت علمي دانشگاه شهيد بهشتي هم طلا و سکه را نوعي دارايي مي داند و به ما مي گويد: اين فلز گران بها در رديف دارايي هاي افراد قرار مي گيرد و افراد تصور مي کنند که طلا و سکه خودش را با تورم هم وزن مي کند بنابراين ارزش موجودي شان چندان تغيير نمي کند و براي حفظ ارزش پول، طلا ذخيره مي کنند.
اين اقتصاددان يادآور مي شود: تمايل به خريد طلا در شرايط رونق اقتصادي بيشتر مي شود و برخي زنان بيشتر به سمت الگوهاي تجملي گرايش دارند اما در شرايطي که رکود اقتصادي وجود دارد و درآمدها کمتر مي شود خود به خود اين گرايش هم کمتر مي شود.
دکتر خورشيدي يادآور مي شود: وقتي که طلا و سکه به عنوان حفظ دارايي و ارزش پول مطرح مي شود ديگر خريد به خانم ها اختصاص نمي يابد بلکه سرمايه گذاران به اين بازار روي مي آورند و در شرايطي که پول ملي در معرض تهديد قرار بگيرد و ارزش پول ثبات خود را از دست بدهد بازار طلا و سکه رونق بيشتري مي يابد.
وي مي افزايد: وقتي مردم احساس کنند که نمي توانند به ثبات و ارزش پول اميدوار باشند قطعا به دارايي هايي که باثبات تر است رو مي آورند که خريد طلا و سکه براي سرمايه هاي کم بهترين گزينه است.

تاثير اقتصادي
قطعا حجم قابل توجهي طلا و سکه در بين مردم وجود دارد که مي تواند سرمايه اي عظيم براي تحول در اقتصاد جامعه باشد اگر اين حجم طلا و سکه در گردش مالي کشور قرار گيرد چه تاثيري مي تواند بر اقتصاد داشته باشد؟
دکتر خطيب، اقتصاددان درباره تاثير سرمايه اي که صرف خريد طلا و سکه در چرخه توليد مي شود، مي گويد: اگر اين منابع و سرمايه ها در اختيار بانک ها قرار بگيرند يا اين که صرف خريد اوراق سهام واحدهاي توليدي شوند قطعا رونق اساسي در توليد ايجاد مي شود در حالي که طلا و سکه به عنوان يک منبع مالي راکد محسوب مي شود که بازده اقتصادي براي جامعه ندارد و فقط با افزايش قيمت آن مالک و دارنده از سود بهره مند مي شود.
وي مي افزايد: در گذشته فقط خانم ها تمايل به خريد طلا داشتند اما امروزه با افزايش قيمت اين فلز تمايل براي خريد در همه گروه ها و افراد جامعه را شاهد هستيم در حالي که اگر خانم ها به جاي خريد طلا پس انداز خود را صرف سپرده گذاري کنند، بخشي از فعاليت هاي مولد از رکود خارج مي شود.
دکتر خورشيدي عضو هيئت علمي دانشگاه شهيد بهشتي در اين باره چنين نظري دارد و مي گويد: قطعا اين اواخر برخي افراد به خريد طلا و سکه رو آورده اند در حالي که اگر اين سرمايه در بخش توليد به کار گرفته شود قطعا بر چرخه مالي تاثيرگذار است.
وي مي افزايد: طلا و سکه اي که در دست مردم است اگر در شرايطي قرار بگيرد که در اقتصاد ملي به عنوان سرمايه مطرح شود نقش زيادي در رونق توليد ملي دارد و اگر سکه و طلاهاي موجود وارد مراحل سرمايه گذاري شود و از رکود و ذخاير خارج شود و به صورت دارايي فعال درآيد، مي تواند در بخش توليد و اشتغال جامعه تاثير اساسي داشته باشد.
دکتر خورشيدي معتقد است: اما اين که چگونه اين سرمايه راکد به سرمايه فعال تبديل شود جاي بحث و بررسي دارد و آن به روحيه مردم و تغييرات فرهنگي آن ها برمي گردد و قطعا کار آساني نيست و اگر بتوانيم انگيزه هاي قوي با سود بالا ايجاد کنيم شايد ترغيبي باشد براي فعالان و وارد کردن اين سرمايه به چرخه توليد پس خانم ها بايد ترغيب به سرمايه گذاري شوند.
«مسلمي» کارشناس ارشد مسائل اجتماعي در اين باره نيز مي گويد: در بسياري از اقتصادهاي بزرگ دنيا، رونق توليد، اشتغال و شکوفايي اقتصادي با جمع آوري سرمايه هاي اندک و خرد در جامعه انجام گرفته است در حالي که هنوز فرهنگ استفاده از سرمايه هاي عمومي در جامعه ما جا نيفتاده است.
وي مي افزايد: هنوز اين فرهنگ در بين خانواده هاي ايراني رواج دارد که پول مازادشان را طلا و سکه بخرند اما به اين نمي  انديشند که با اين پول اندک مي توان به گردش بهتر چرخ اقتصادي کشور کمک کرد. بايد گفت اطلاع رساني در اين زمينه بسيار ضعيف است و ابزار کافي براي هدايت اين سرمايه ها به همراه اعتماد وجود ندارد.
«عليزاده» محقق اجتماعي هم به سرمايه گذاري در بخش هاي مولد معتقد است و مي گويد: کشورهايي که از اقتصاد پويا برخوردارند از منطق رونق توليد، اشتغال زايي و خلاقيت اقتصادي و استفاده به جا و مناسب از سرمايه ها پيروي مي کنند که خانم ها مي توانند به جاي خريد طلا و سکه، سهام کارخانه، اوراق مشارکت سرمايه گذاري در بورس يا پس انداز در بانک ها را براي پشتوانه مالي خود انتخاب کنند.

تاسيس بانک
«فاطمه آليا» عضو فراکسيون زنان مجلس نيز در اين باره مي گويد: زنان مي توانند به پشتوانه زيورآلات خود که از فلزات گران بها نظير طلا تهيه شده و بدون استفاده در منازل نگهداري مي شود به عنوان يک سرمايه استفاده کنند.
وي مي افزايد: زنان مي توانند با سرمايه طلاي خود حتي اندک بانکي تاسيس کنند و سرمايه آن را صرف کارآفريني و اشتغال کشور کنند.
اين عضو فراکسيون زنان مجلس اظهار مي دارد: وزارت خانه هاي امور اقتصادي و دارايي و تعاون و کار و امور اجتماعي مي توانند در اين زمينه به زنان کمک و زمينه را براي راه اندازي يک صندوق تعاوني و يا بانکي خاص از سرمايه طلاي زنان فراهم کنند.
آليا يادآور مي شود: سرمايه اين بانک مي تواند براي سرمايه گذاري در بخش هاي کارآفريني مورد استفاده قرار گيرد و توليد را ياري کند، به طوري که اين بانک مي تواند تسهيلات خود را فقط به بانوان کارآفرين پرداخت کند تا زنان در بخش هاي علمي، اقتصادي، پژوهشي و يا دورکاري بتوانند با استفاده از اين سرمايه اشتغال ايجاد کنند و تاثيرگذار باشند.
محمد کشتي آراي رئيس اتحاديه کشوري طلا و جواهر در پاسخ به اين سوال که اگر طلا و سکه هايي که در دست مردم است وارد چرخه توليد و سرمايه گذاري شود چه تاثيري بر اقتصاد کشور دارد؟ مي گويد: در کشور ما برخي بازارهاي مالي به دلايل مختلفي دير فعال شده است و متاسفانه هنوز اين فرهنگ که سرمايه گذاري هاي مستقيم که در بخش هاي توليدي انجام مي شود و فقط افراد با ويژگي ها و شرايط خاص مي توانند انجام دهند وجود دارد. حضور افراد عادي جامعه نظير خانم ها يا هر فردي که سرمايه اندکي دارد و مي تواند در بازارهاي مالي مانند بورس و... فعاليت و در آن سرمايه گذاري کند و از سود منطقي و مطمئن بهره مند شود هنوز جايگاهي ندارد.
وي مي افزايد: از قديم در کشور ما معمول و مرسوم بوده که مردم با توجه به اعتماد و ساختاراطمينان بخش بانک ها پول خود را در آن جا سپرده گذاري کنند و پس اندازي براي آينده آن ها باشد و بانک ها هم در بخش توليد و خدمات اين نقدينگي را به کار مي گرفتند و اين سرمايه ها را به شريان هاي اقتصادي کشور تزريق مي کردند.
رئيس اتحاديه کشوري طلا و جواهر که مدعي است خبر ي درباره ذخيره 100 تن طلا توسط مردم اعلام نکرده است متذکر مي شود: متاسفانه امسال با توجه به سياست هاي اعمال شده بانک ها سود سپرده ها کاهش يافت و همين مسئله باعث شد که مردم سپرده هاي خود را از بانک ها خارج کنند زيرا وقتي سپرده گذار با سود ۱۲درصدي مواجه مي شد و نرخ رسمي تورم را هم بانک مرکزي 15.5درصد اعلام کرد، طبيعي است که سپرده گذاري در بانک ها بسيار کم شد و مردم راغب نبودند که پول هاي خود را در اختيار بانک قرار دهند چون سالانه 3.5درصد از ارزش پول کاسته مي شد و سودي هم نصيب سپرده گذار نمي شد و همين مسئله باعث شد که سرمايه ها از بانک ها خارج و به سمت بازارهاي سوداگرانه سرازير شود.
کشتي آراي يادآور مي شود: در ۱۱ماه گذشته شاهد بوديم که بازار طلا و سکه اين سرمايه ها را به سمت خود جذب کرد و متاسفانه اين سرمايه ها که به طلا و سکه تبديل شده بود در خانه ها و گاوصندوق ها محبوس و در واقع به سرمايه راکد تبديل شد، در حالي که بايد در بخش هاي توليدي به کار مي افتاد زيرا اين پول ها بخشي از سرمايه کشور است.
وي اظهار مي دارد: با افزايش نرخ سود سپرده ها دوباره در مردم اين انگيزه ايجاد شد که نقدينگي و سرمايه هاي خود را به بانک ها برگردانند تا کمکي به رونق اقتصادي، توليد و بازار مالي شود و کل کشور از آن بهره مند شود.
به هر حال حجم قابل توجهي طلا و سکه در دست مردم است که اگر اين حجم سرمايه در بخش توليد و گردش مالي کشور قرار بگيرد مي تواند به رونق اقتصادي و مهم تر از آن ايجاد اشتغال کمک کند از اين رو بايد مسئولان و کارشناسان با برنامه ريزي هاي خود فرهنگ گرايش به سرمايه گذاري مولد را در بين مردم به ويژه خانم ها ايجاد کنند تا آن ها سرمايه هاي اندک خود را به سرمايه عظيم تبديل کنند.

چکيده گزارش
ايراني ها دومين مصرف کنندگان طلا بعد از مردم هند در قاره آسيا هستند و اين نشانگر علاقه مردم به داشتن طلاست که قطعا همين انگيزه موجب مي شود ميزان قابل توجهي طلا در دست مردم باشد. افزايش قيمت طلا هم در چند ماه اخير موجب شد که تمايل به خريد طلا و سکه افزايش يابد و سرمايه ها به اين بازار سرازير شود. اگر چه تمايل به خريد طلا در بين خانم ها به عواملي نظير چشم و هم چشمي، فرهنگ جامعه، ارتقاي جايگاه و منزلت اجتماعي و همچنين نگراني از آينده بستگي دارد اما بي ثباتي در ارزش پول و حفظ دارايي ها، نبود جذابيت در نرخ سود سپرده ها و همچنين دير فعال شدن برخي بازارهاي مالي مي تواند از عوامل اصلي گرايش اخير مردم به خريد طلا و سکه باشد پس اگر سکه و طلايي که در دست مردم است وارد چرخه توليد و گردش مالي شود مي تواند رونق اقتصادي را در کنار بهبود وضعيت اشتغال سبب شود که اين امر به فرهنگ سازي و ترغيب افراد جامعه به ويژه زنان نياز دارد.
 
نويسنده: مريم خديوي - خراسان
Bookmark and Share
نظرات بینندگان:
نام:
ایمیل:
* نظر: