کد خبر:۵۰۵
تاریخ انتشار: ۱۶ تير ۱۳۸۷ - ۰۶:۰۰
تعداد بازدید: 2214
print نسخه چاپی
send ارسال به دوستان
saveذخیره
محسن پرويز:‌
مميزى بعد از انتشار، نشر را نابود مى‌کند
اين روزها كمتر اهل فرهنگي را مي‌توان يافت كه از فرايند صدور مجوز دلخور نباشد.در همين مورد معاون فرهنگي وزارت ارشاد مي‌گويد: دلخوري اهل فرهنگ براي ما نامطلوب است...
برخى مى‌گويند مى‌شود قانون فعلى مميزى کتاب را عوض کرد و کتاب‌ها را مثل مطبوعات بعد از انتشار بررسى کرد و راست هم مى‌گويند. اما من به عنوان مسئول اين کار، قطعاً به اين کار رضا نمى‌دهم چون اين کار به نابودى نشر کشور منجر مى‌شود.‌ ‌محسن پرويز، معاون فرهنگى وزير ارشاد با عنوان اين مطلب درباره مميزى پيش از انتشار، تغيير قانون مميزى در ايران، اصلاح شيوه مميزى در اداره کتاب، اعلام نام بررس‌ها و مشارکت ناشران در مميزى کتاب با فارس گفت‌وگوى تفصيلى کرد.‌ ‌

مميزى هم براى بزرگسال است هم براى کوکان‌ ‌
محسن پرويز در ابتداى اين گفت‌وگو، معاونت فرهنگى وزارت ارشاد و اداره کتاب را تنها مجرى مميزى دانست و نه قانونگذار. وى گفت: معاونت فرهنگى هم قصد ندارد تغييرى در قوانين جارى دهد.‌ ‌به گفته پرويز، مصوبه شوراى عالى انقلاب فرهنگى دال بر تشکيل هيات نظارت چاپ و نشر در دو حوزه بزرگسال و کوک و نوجوان است.‌ ‌وى گفت: براى من خيلى عجيب است که افراد با تجربه از اين مصوبه برداشت مى‌کنند که مصوبه شوراى عالى انقلاب فرهنگى فقط به ضوابط نشر کتاب‌هاى کودک و نوجوان است.‌ ‌

‌مخالف مميزى بعد از انتشار هستم‌
پرويز همچنين در مقايسه‌اى بين شيوه انتشار کتاب و روزنامه در ايران گفت: حوزه کتاب با حوزه مطبوعات جداست. با کتاب نمى‌شود مثل مطبوعات برخورد کرد. کتاب ماندگارى دارد در حالى که اين ماندگارى در مطبوعات وجود ندارد. مطبوعات به روز مى‌شوند ولى کتاب‌ها اينطور نيستند.‌ ‌به گفته وي، در مطبوعات گاهى مطالب بسيار بد، سخيف و ناجور منتشر مى‌شود و خيلى هم بازخورد منفى در جامعه ندارد.‌‌ ‌برخى مى‌گويند مى‌شود قانون فعلى مميزى کتاب را عوض کرد و راست هم مى‌گويند. مى‌توان لايحه‌اى تنظيم کرد و به مجلس فرستاد تا کتاب هم مثل مطبوعات بعد از انتشار بررسى شود. اما من به عنوان مسئول اين کار، قطعاً به اين کار رضا نمى‌دهم مگر اينکه آقاى وزير بخواهد چنين کارى کند. دليلش اين است که نمى‌خواهم نشر کشور از بين برود.‌ ‌به گفته وي، اگر قرار باشد کتاب‌ها بعد از انتشار بررسى شوند تمام مسئوليت بر عهده ناشر و مؤلف است.‌ ‌پرويز درباره دلايل مخالفت خود با تنظيم قانونى براى تغيير شيوه مميزى کتاب در ايران گفت: گاهى وقت‌ها در يک کتاب فقط يک جمله خطاست و اگر بررسى کتاب بعد از انتشار باشد، قانوناً بايد آن را جمع کرد و ديگر خسارتى به ناشر داده نمى‌شود و تمام هزينه‌‌هاى ناشر از دست مى‌رود. در حالى که ضرر و زيان اقتصادى در اين موارد مستقيماً متوجه مطبوعات نمى‌شود.‌ ‌پرويز تأکيد کرد که مميزى بعد از انتشار به نابودى نشر کشور منجر مى‌شود و اگر کسى بخواهد شيوه فعلى را تغيير دهد هدفش از هم پاشاند نشر کشور است.‌ ‌آدم‌هائى را داريم که مى‌خواهند اين کار را بکنند.‌ ‌وضع موجود بهتر از شرايطى است که وارد چاه ويلى شويم که ته آن پيدا نيست و بخواهيم دنبال اين مسأله بيفتيم که هر کس خواست کتابش را منتشر کند و بعداً پيگير مسائل آن شويم.‌ ‌محسن پرويز اذعان کرد که بهترين شکل مميزي، شکل فعلى آن است و اداره کتاب با مشکل حادى روبرو نيست. به گفته وي، تنها حدود سه دهم درصد از کتاب‌هائى که در سال منتشر مى‌شود ممکن است روند ارزيابى‌شان طول بکشد.‌ ‌

مشکل فعلى مميزى مشکل مديريتى ماست‌
محسن پرويز گفت: سيستم مميزى اداره کتاب با رشد عناوين کتاب‌ها تطابق دارد و در بعضى موارد اگر مى‌بينم روند ارزيابى کند مى‌شود، درصدى از آن به خاطر مشکل مديريتى ماست.‌ ‌با اين حال به گفته وي، بخشى از اين مشکل نيز مربوط به مسائلى است که در خود کتاب وجود دارد.‌ ‌پرويز گفت: بعضى از کتاب‌ها از پيچيدگى خاصى برخوردار هستند. ممکن است کسى که اين کتاب‌ها را بررسى مى‌کند در بادى امر به قطعيت نرسد که اين کتاب مى‌تواند مجوز بگيرد. طبيعتاً بايد کتاب نزد بررس دوم برود و بعد نزد سرگروه و بعد به هيئت نظارت برود.‌ ‌به گفته وي، قاعده بر اين است که کتاب‌هايى که مرحله صدور مجوز‌شان طولانى مى‌شود از پيچيدگى خاص برخوردار هستند و نويسنده و ناشر هم از پيچيدگى کتابشان آگاه هستند.‌ ‌کسانى در پى ايجاد مشکل هستند. اين افراد با توجه به شرايط فعلى ما کتاب‌هاى پيچيده‌اى به سيستم تزريق مى‌کنند تا روند کار را کند کنند.‌ ‌برخى از ناشران گاهى يک اثر را با يک اسم به مجموعه اعلام مى‌کنند ولى مجوز نمى‌گيرند. اين ناشران اسم مؤلف يا ناشر را عوض مى‌کنند و کتاب را با اسم ديگرى به مجموعه وارد مى‌کنند.‌ ‌به گفته وي، اين افراد براى ايجاد اخلال در اداره کتاب اين کارها را انجام مى‌دهند و کارشان حکم کلاه گذاشتن را دارد.‌ ‌پرويز تأکيد کرد که بايد تمهيداتى انديشه شود تا با ناشران اينگونه‌اي، متناسب با تخلفشان برخورد شود و ناشران منظبط نيز تشويق شوند.‌ ‌با اين حال به گفته وي، مشکل حادى در حال حاضر براى صدور مجوز وجود ندارد و اگر مواردى هست، ضعف مديريتى است.‌ ‌عموم کسانى که با مميزى مشکل دارند و سعى مى‌کنند عليه آن جوسازى کنند کسانى هستند که کلاً با نظام جمهورى اسلامى مشکل دارند.‌ ‌به گفته وي، تعبيرى که اين افراد از مميزى مى‌کنند معادل سانسورى است که در رژيم‌هاى اختناق هست و اين افراد مميزى فعلى را با دوران شاه مقايسه مى‌کنند.‌ ‌

اعلام نام مميز ها ممکن نيست‌ ‌
محسن پرويز گفت: اعلام نام مميزها به نظرم عملاً غير مقدور است. خود افراد بايد به اين کار راضى باشند. ولى با اعلام اسامى آن‌ها مشکلات بعدى براى‌شان ايجاد مى‌شود.‌ ‌به گفته وي، اعلام اسامى مميزها نوعى رانت براى بعضى افراد ايجاد مى‌کند. آن ها دائم در معرض مراجعه قرار مى‌گيرند.‌ ‌معاون فرهنگى وزير ارشاد تأکيد کرد که صرف افزايش نيروى انسانى مشکل روند طولانى مجوز را حل نمى‌کند.‌ ‌به گفته پرويز، سيستم مديريت اداره کتاب اگر بتواند با نگاه مديريتى به قضيه نگاه کند و در دام بعضى از مسائل نيفتد، مشکل خاصى درست نمى‌شود.‌ ‌

ناشران خودشان مميزى را قبول کنند‌ ‌
محسن پرويز گفت: دو سال پيش بحثى مطرح بود که ناشرانى به عنوان ناشران امين در نظر گرفته شوند تا کتاب‌هائى که از طريق کانال آن‌ها وارد مجموعه مى‌شود سريع‌تر مجوز بگيرند.‌ ‌باز خورد اين طرح اين بود که صد در صد ناشران - غير از دو سه درصد - مراجعه کرده بودند و گفته بودند اين کار طرح خوبى نيست.‌ ‌وقتى ما مى‌خواهيم کمکى به آن‌ها کنيم و خودشان مى‌گويند ضرورتى نيست چه اصرارى هست که ما اين کار را انجام دهيم.‌ ‌

مميزى کتاب؛ پيش يا پس از انتشار؟‌ ‌
ابراهيم حسن‌بيگى نويسنده ادبيات انقلاب و دفاع مقدس درباره اينکه مميزى کتاب بايد قبل از انتشار آن صورت بگيرد يا بعد از آن‌‌به فارس گفت: ما دو نوع مميزى در عرصه ادبيات داستانى داريم؛ يکى درونى و ديگرى بيروني. يا به عبارتى مميزى قبل از نوشتن و مميزى بعد از نوشتن. به نظر من بدترين مميزى اين است که نويسنده قبل از نوشتن خودش را سانسور کند و چيز‌هايى را ننويسد که فکر کند ممکن است اين چيزها مميزى شود. همه ما نويسند‌ه‌ها خواسته يا ناخواسته گرفتار چنين مميزى هستيم؛ چه آنهايى که به نظام تعلق دارند و چه آنهايى که حتى انقلاب را قبول ندارند.‌ ‌مميزى دوم توسط وزارت ارشاد انجام مى‌شود که به نظر من خوب نيست. به نظر من اين شيوه از نظر قانونى محل ترديد است و عقلانى هم نيست.‌ ‌از اين نظر غيرقانونى است که قاون اساسى ما صراحتا مى‌گويد همه در بيان افکار و انديشه‌هاى خود آزادند مگر اينکه مخل جامعه باشند. تفسيرى که وجود دارد اين است که قبل از اينکه کسى حرفى بزند بايد ببينيم حرف او چيست. اين تفسير غلطى است. بايد اجازه داد نويسندگان حرف خودشان را بزنند و بعد حرف آن‌ها را بررسى کرد.‌ ‌

مميزى يا کارشناسي؟‌ ‌
رضا رئيسى نيز در اين باره گفت: گاهى گروهى که در زمينه ادبيات مميزى مى‌کنند از دانش و سواد کافى برخوردار نيستند. مميزى نبايد بر عقايد نويسنده تاثير بگذارد. مميزى که اکنون وجود دارد بيشتر نقش مراقبت را ايفا مى‌کند تا کارشناسى آثار. مميزى بايد جاى خود را به کارشناسى بدهد. يعنى هر اثرى متناسب با محتوا و فرم آن بررسى شود. مثلا يک اثر ادبى با معيارهاى سياسى قابل بررسى نيست.‌ ‌او با مميزى قبل از انتشار اثر، مشروط براينکه مميزى کارشناسانه باشد و بعد از انتشار هم نقد جدى روى اثر صورت بگيرد، موافقت کرد و افزود: مميزان بيشتر نقشى که بازى کردند، مراقب و بپاى ما هستند به‌جاى اينکه بيشتر دلشان براى ادبيات بسوزد. در آمريکا آن‌طور که من شناخت دارم اين‌طور نيست؛ آنها مى‌گويند هر طورى که مى‌خواهى بنويس. منتها اگر بعدش احساس کنند خلاف کار انجام شده، يک گروه نقد دارند که ريشه نويسنده را مى‌زنند.‌ ‌در واقع مى‌خواهم بگويم بايد کار به گروه‌‌هاى نقد و کارشناسان سپرده شود و آنها کار را بررسى کنند.‌ ‌مميزى به اين شکل‌، هم توهين به مخاطب است و هم من نويسنده. مميزان، ايستادند بالاى سر مخاطب، مى‌گويند ما بايد به تو بگوييم چه خوراکى بخوري. به مخاطب هم برمى‌خورد و مى‌گويد که من خودم مى‌دانم چه چيزى برايم خوب است.‌منبع:ايسنا-فرهنگ آشتي-همشهري
Bookmark and Share
نظرات بینندگان:
نام:
ایمیل:
* نظر: