کد خبر:۴۹۳۰
تاریخ انتشار: ۲۶ اسفند ۱۳۸۹ - ۱۲:۰۹
تعداد بازدید: 9784
print نسخه چاپی
send ارسال به دوستان
saveذخیره
افزايش تمايل به زندگي مجردي تهديد يا فرصت؟
گرايش به زندگي مجردي در دختران را برخي جامعه شناسان زنگ خطر براي جامعه مي دانند و برخي ديگر هم آن را از تبعات زندگي مدرن امروزي تلقي مي کنند

چندي پيش سازمان ملي جوانان آماري منتشر کرد که نشان مي داد ۳۰ درصد دختران در شهرهاي تهران، شيراز، مشهد، اصفهان، تبريز و اهواز زندگي مجردي دارند که اين آمار نشان دهنده گرايش دختران به زندگي مجردي مي  باشد.

گرايش به زندگي مجردي در دختران را برخي جامعه شناسان زنگ خطر براي جامعه مي دانند و برخي ديگر هم آن را از تبعات زندگي مدرن امروزي تلقي مي کنند.

به هر حال اين پديده به هر دليل در حال حاضر رو به افزايش است که همان گونه که مطرح شد برخي از کارشناسان مسائل اجتماعي زندگي مجردي را تهديد جدي براي کانون خانواده ايراني تلقي مي کنند. با اين حال دليل گرايش به تنهازيستن در بين دختران بايد از جوانب مختلف مورد پرسش واقع شود.

دختران مستقل مي گويند

وقتي از «سارا» که دانشجوي کارشناسي ارشد است سوال مي کنم چرا تنها زندگي مي کني در حالي که خانواده ات اين جا هستند به صراحت مي گويد: «اين جوري راحت ترم». اما «فاطمه» دختري ۴۲ ساله که تاکنون ازدواج نکرده و بعد از مرگ پدر و مادرش به تنهايي زندگي مي کند و اصلا از زندگي مجردي رضايت ندارد، مي گويد: قطعا تنها زندگي کردن چه براي مرد و چه براي زن با مشکلاتي همراه است اما براي خانم ها اين مشکلات بيشتر است. وي مي افزايد: اما چاره اي نيست، زندگي امروزي ايجاب مي کند که برخي دختران تنها زندگي کنند.

استقلال و گسست نسلي

وقتي آمار گوياي اين است رواج زندگي مجردي در بين دختران رو به افزايش است، قطعا عواملي آن ها را ترغيب به اين کار مي کند، اين عوامل چه مي تواند باشد؟

«جعفر محمدي» جامعه شناس در اين باره مي گويد: يکي از مسائل توسعه و گام نهادن در مسير مدرنيزم اشتغال زن و استقلال مالي اوست. اين مشارکت در امور اقتصادي گاهي افراد را به استقلال در زمينه هاي ديگر تشويق مي کند.

وي در عين حال مي گويد: يکي از تبعات استقلال مالي در دختران علاقه آن ها براي زندگي مستقل است که بايد گفت جامعه به شکل خود کار اين مسئله را ترغيب مي کند.

دکتر «قيومي» کارشناس اداره سلامت روان وزارت بهداشت و درمان هم در اين باره مي گويد: در سال هاي اخير رشد اجتماعي و ورود بيشتر دختران به دانشگاه ها براي ادامه تحصيل موجب افزايش سن ازدواج شد و در کنار آن به استقلال مالي دست يافتند بنابراين انگيزه براي ازدواج کاهش يافت.

دکتر «قيومي» يادآور مي شود: امنيت در تداوم زندگي فاکتوري است که براي زنان از اهميت ويژه اي برخوردار است و وقتي احساس کنند که اين امنيت ضعيف شده تجرد را به تاهل ترجيح مي دهند.

«مجيد ابهري» آسيب شناس اجتماعي و متخصص علوم رفتاري در اين باره مي گويد: شروع زندگي مجردي در دختران از زندگي دانشجويي آغاز شده و از آن جا که اين نوع زندگي تمرين مستقيم براي زيستن است، دختران به اين نوع زندگي عادت مي کنند به طوري که حتي بعد از پايان تحصيلات نيز برخي از آن ها به چنين زندگي ادامه مي دهند.

«ابهري» تاکيد مي کند: بروز اين پديده باعث گسترش خانواده هاي تک نفره و دشواري تشکيل خانواده مي شود و از طرفي افزايش فاصله خانوادگي از نگاه فرهنگي، يافتن استقلال مالي و نبود علاقه دختران به بازگشت به خانواده باعث شده تمايل به زندگي مجردي افزايش يابد که نتيجه آن بروز و تعميق گسست نسلي شده است.

اين اظهارات در حالي مطرح مي شود که دکتر «مصطفي اقليما» رئيس انجمن علمي مددکاران اجتماعي ايران اين پديده را گريزناپذير مي داند و مي گويد: در گذشته به علت جمعيت کم خانواده ايراني متمرکز بود و اين پديده مرسوم نبود اما در سه دهه اخير بيشتر درباره افزايش ظرفيت هاي شهروندي کار شده است و برنامه ريزي به گونه اي طراحي شده که زن وارد جامعه شود و از طرفي شکل محل سکونت هم از حياط و منزل ويلايي به آپارتمان تبديل شده و در حال حاضر آپارتمان ها فقط محل زندگي زن و شوهر و يک فرزند کوچک است از اين رو فرزندان تا سن خاصي مي توانند در کنار خانواده زندگي کنند.

دکتر «اقليما» آمار سازمان ملي جوانان را تاييد مي کند و اظهار مي دارد: اين آمار نشانگر آن است که تفکر خانواده ها از ۳۰ سال گذشته تاکنون فرق کرده است و اين پديده را پذيرفته اند و حتي شاهد هستيم که برخي از والدين براي دختران خود آپارتمان مستقل تهيه مي کنند تا آن ها در زندگي استقلال داشته باشند، پس رواج اين پديده در بين زنان و دختران مشکل ساز نيست اما متاسفانه بايد گفت نگاه اجتماع است که آن را بغرنج مي کند و ناپسند مي داند.

اين عضو هيئت مديره مجمع انجمن هاي علمي گروه پزشکي ايران متذکر مي شود: در فرهنگ ما اگر مردي به صورت مجردي زندگي کند هيچ مشکل رواني و اجتماعي پيدا نمي کند اما اگر زن يا دختري بخواهد زندگي مجردي را تجربه کند شروع آن زندگي با هزاران حرف و حديث همراه است.

دکتر «اقليما» تاکيد مي کند: از گذشته اين تفکر وجود داشته که فقط مردها توانمندي همه کار را دارند و زنان ناتوان هستند در حالي که اين گونه نيست و تفاوتي بين توانمندي زن و مرد وجود ندارد.

ازدواج

برخي از کارشناسان تنها زيستن را همراه با تبعاتي مي دانند که مي تواند هم بر فرد تاثيرگذارد و هم جامعه از آن متاثر شود، اين تبعات چيست؟

دکتر «قيومي» متخصص اعصاب و روان و کارشناس اداره سلامت روان وزارت بهداشت و درمان بر اين عقيده است که تنها زيستن از نظر روحي عاري از مشکلات نيست اما بايد گفت که در بين بيماري هاي اعصاب و روان،افسردگي در بين زنان متاهل بيشتر از زنان مجرد است و اين مسئله در مردان عکس آن است به عبارتي آقايان وقتي در تجرد به سر مي برند افسرده تر مي شوند.وي اظهار مي دارد: در واقع ازدواج مي تواند هم امنيت روحي و رواني براي زن به همراه داشته باشد و هم شادابي براي مردان.

وي تاکيد مي کند: وقتي که دختران به فهم اجتماعي دوران گذار مي رسند و شرايط اجتماع و قوانين موجود را درک مي کنند و هم چنين به استقلال اقتصادي مي رسند ترجيح مي دهند که مستقل زندگي کنند . دکتر «قيومي» اظهار مي دارد: هم چنين در فرهنگ ما تقاضاي ازدواج بايد از طرف پسر باشد و دختري که شرايط ازدواج از نظر اجتماعي و اقتصادي دارد نمي تواند از پسر مورد علاقه خود تقاضاي ازدواج کند. از اين رو بايد اين فرهنگ جاي خود را به اين دهد که اگر دختري شرايط ازدواج را داشت به راحتي بتواند براي تشکيل خانواده اقدام کند.

اين کارشناس اداره سلامت روان وزارت بهداشت و درمان زندگي مجردي دختران را عاري از تبعات نمي داند و مي گويد: داشتن يک همدم نياز هر مرد و زني است و همان طور که انسان نيازهاي جسمي و روحي دارد قطعا نياز جنسي هم دارد و نياز جنسي زن و مرد نمي شناسد. در واقع بايد گفت نداشتن همدم بر بهداشت روان افراد تاثيرگذار است، هم چنين حمايت يک مرد از زن مي تواند در افزايش اعتماد به نفس او تاثير بگذارد.

دکتر «قيومي» يادآور مي شود: وقتي چه در زن و چه در مرد اعتماد به نفس کاهش يافت قطعا دچار لغزش هايي مي شود که اين لغزش ها تبعات ناگواري را به همراه دارد.

دکتر «اقليما» تغيير نگاه اجتماع را به زندگي دختران و زنان بسيار مهم مي داند و مي گويد: بايد پذيرفت که جامعه در حال گذر است و بايد تفکرها به سمتي رود که تنها زندگي کردن دختران زياد هم خطرناک و غيرعادي نباشد و در واقع بايد گفت اين تغييرات در جامعه اي که به سوي توسعه مي رود طبيعي است حتي اگر فرهنگ ايران چنين مسئله اي را نپذيرد که قطعا با گذشت زمان هم تفکرها تغيير مي کند و هم چنين شيوه زندگي براي دختران در جامعه امري عادي تلقي مي شود.

فرصتي که به تهديد تبديل شده

اين اظهارات در حالي مطرح مي شود که «مهدي صدري» رئيس سابق سازمان ملي جوانان اصفهان معتقد است روي آوردن جوانان به زندگي مجردي با آسيب هاي جدي همراه است.

وي مي افزايد: زندگي مجردي مي تواند آزموني براي بزرگ شدن و رشد شخصيت جوان و مقدمه اي براي زندگي آينده آنان باشد، اما اکنون همين فرصت به تهديدي جدي بدل شده است. افسردگي ، عادت به فضاهاي تاريک و انزواطلبي، ازجمله مشکلاتي است که در ميان جوانان که زودتر از بلوغ فکري و جنسي به زندگي مجردي روي آورده اند به چشم مي خورد.

«صدري» به مهر مي گويد:مهم ترين پيامد حالتهاي ياد شده اين است که خطر متارکه، زندگي بعدي اين دسته از جوانان را تهديد مي کند، زيرا عادت به خودمحوري، تحمل شخص ديگر و مسئوليت زندگي متاهلي را از آنان مي گيرد.

چکيده گزارش

طي سال هاي اخير پديده اي روبه افزايش گذاشته است که با تفکر سنتي و اصيل ايراني زياد جور درنمي آيد و آن تمايل فزاينده به زندگي مجردي حتي در شهرهاي ديگر است. پديده اي که اکنون به ۳۰ درصد افزايش يافته و تبعات خاص خود را دارد ولي به هر حال نياز به آسيب شناسي جدي دارد. برخي از کارشناسان بر اين باورند که دوران گذار، نيازها و تبعاتي دارد که يکي از آن ها همين تمايل دختران به زندگي مجردي، استقلال مالي و اجتماعي و تاخير و حتي پرهيز از ازدواج است. در مقابل عده اي ديگر معتقدند که اين روش زندگي تبعات جبران ناپذيري دربر دارد ازجمله افزايش روابط آزاد ناسالم، گسست هاي نسلي و ترويج بي احساسي و نيز آسيب هاي اجتماعي ناشي از احساس عدم امنيت در دختران. لذا چنين به نظر مي رسد که با برنامه ريزي اصولي، آموزش و فرهنگ سازي بايد اين تهديد را به فرصت تبديل کرد. منبع: روزنامه خراسان

Bookmark and Share
نظرات بینندگان:
نام:
ایمیل:
* نظر: